Wydawca treści

Ochrona lasu

Stan zdrowotny i sanitarny lasu

Nadleśnictwo Złoty Potok charakteryzuje stosunkowa rzadkość występowania istotnych szkód atmosferycznych. W omawianym okresie poważne szkody to szkody od śniegu i lodu odnotowane w roku 2010. Wzmożenie wydzielania i wyróbki posuszu, głównie iglastego, jakie wystąpiło zauważalnie w latach 2010-2012 ma związek ww. szkodą.

Analiza szkód abiotycznych oraz cięć sanitarnych w stosunku do pozyskania grubizny ogółem i inwentaryzacja posuszu na koniec miesiąca września została przedstawiona w tabeli nr 1 oraz tabeli nr 2.

 

Tabela nr 1.

Ważniejsze szkody abiotyczne w latach 2006-2015

 

Rok

Masa drewna

w m3

Rodzaj czynnika szkodotwórczego

(np. wiatrołom, śniegołom)

2010

123 395

Okiść – uprzątnięcie do 31.03.2012r

2006-2015

3 232

Uprzątniecie pożarzysk z lat 2006-2015

 

Tabela nr 2.

Analiza cięć sanitarnych w stosunku do pozyskania grubizny ogółem, oraz inwentaryzacja posuszu na koniec września

Rok

CIĘCIA SANITARNE

Pozyskanie grubizny ogółem (m3)

Udział cięć sanitarnych w pozyskaniu grubizny ogółem (%)

Posusz inwentaryzowany na lesie na koniec września (m3)

 
 

Posusz

wiatrołomy (m3)

%

OGÓŁEM (m3)

 

iglasty (m3)

liściasty (m3)

ogółem (m3)

%

 

2006

795

214

1009

50

992

50

2001

46 947

4

-

 

2007

706

347

1053

25

3103

75

4156

55 835

7

-

 

2008

657

809

1466

61

942

39

2408

62 048

4

699

 

2009

557

344

901

55

734

45

1635

70 614

2

600

 

2010

118

85

203

0

71117

100

71320

98 163

73

715

 

2011

714

115

829

2

52990

98

53819

102 262

53

971

 

2012

2991

347

3338

21

12500

79

15838

62 364

25

2151

 

2013

5122

839

5961

48

6577

52

12538

64 275

20

2462

 

2014

380

2476

2856

47

3191

53

6047

64 659

9

1489

 

2015

722

90

812

19

3403

81

4215

61 851

7

1130

 

Razem

12 762

 

5 666

 

18 428

 

11

155 549

 

89

173 977

 

689 018

25

10217

 

 

 

Szkody w uprawach, młodnikach, żerdziowinach oraz podszytych, nalotach i podrostach spowodowane przez zwierzynę

Zwierzyna płowa jest głównym i permanentnym sprawcą powstawania uszkodzeń upraw i młodników, rzadziej drzewostanów starszych. W latach 2006 – 2015 powierzchnia rejestrowanych istotnych uszkodzeń upraw, młodników i drzewostanów starszych od zwierzyny (>20%) wyniosła średniorocznie 236 ha (wahając się od 49 ha w 2007 r do 466 ha w 2013 r). Szkody powodowane w podstawowym gatunku produkcyjnym jakim jest sosna, na ogół dobrze się regenerują..

Celem ograniczenia szkód w okresie 2006 – 2015 nadleśnictwo podejmowało zabiegi ochraniające w średniorocznym rozmiarze 128 ha. Były to metody mechaniczne, oraz chemiczne (zabezpieczenia repelentami upraw i młodników, palikowanie modrzewia, zabezpieczanie jodły wełna owczą, grodzenie dęba na żyźniejszych siedliskach oraz rysakowanie młodników sosnowych). Corocznie zwiększa się również nacisk na ograniczanie szkód powodowanych przez zwierzynę w drodze wzbogacania i udostępniania naturalnej bazy żerowej. Realizuje się wykładanie drzew ogryzowych, oraz stymuluje dzierżawców obwodów łowieckich do utrzymywania w należytej kulturze poletek łowieckich, śródleśnych łąk i ukierunkowane przestrzennie zimowe dokarmianie zwierzyny.

W tabeli nr 3 przedstawiono rozmiar uszkodzeń powodowanych przez zwierzynę.

Tabela 3.

Rozmiar uszkodzeń powodowanych przez zwierzynę

Rok

Powierzchnia uszkodzeń > 20 %

Powierzchnia chroniona

uprawy

młodniki

d-stan

ogółem

mechanicznie

chemicznie

ogółem

ha

2006

68,91

25,32

-

94,23

9,58

54,92

65,50

2007

26,54

22,58

-

49,12

3,59

54,90

58,49

2008

58,34

38,65

-

96,99

16,25

61,39

77,64

2009

129,02

37,66

-

166,68

9,12

89,48

98,60

2010

127,07

50,56

-

177,63

20,06

123,04

143,10

2011

154,76

31,17

-

185,93

9,79

120,51

130,30

2012

205,05

52,28

43,71

301,04

23,70

117,09

140,79

2013

296,78

120,11

48,89

465,78

36,81

139,83

176,64

2014

242,29

97,77

34,65

374,71

61,61

142,59

204,20

2015

272,04

141,69

34,95

448,68

21,15

145,87

167,02

Średnia

1580,80

617,79

162,20

2360,79

211,66

1049,69

1261,35

                 

 

W ostatnich trzech  latach nasileniu uległy szkody powodowane przez bobry (podtopienia, zalania drzewostanów  i zgryzanie drzew). Aktualnie szkody te traktować należy jako gospodarczo odczuwalne. 

Szkody powodowane przez owady

W latach 2006-2015 w Nadleśnictwie Złoty Potok odnotowano występowanie 7 szkodników /grup szkodników owadzich. Były to szeliniaki, osnuja gwiaździsta, smolik dragowinowiec, przypłaszczek granatek, chrabąszczowate-pędraki, chrabąszczowate- owad doskonały i strzygonia choinówka.
Do szkodliwych owadów, które miały poważniejsze znaczenie w Nadleśnictwie Złoty Potok w minionym okresie zaliczamy:

- chrabąszczowate – szkody powstałe na skutek żeru pędraków stanowią bardzo poważny problem dla nadleśnictwa. W okresie 2006-2015 odnotowano 3 intensywne rójki chrabąszcza (2007, 2011, 2015), przy czym areał jej występowania za każdym razem się zwiększał – w 2011 roku jej zasięg wynosił ok. 8600 ha, w 2015 roku ok. 10 350 ha. W 2007 roku przeprowadzono zabieg doglebowego zwalczania pędraka preparatem Marshal suScon na powierzchni 71,81 ha, w roku 2011 przeprowadzono zabieg agrolotniczy przeciwko imago na powierzchni 90 ha. Łączna powierzchnia uszkodzeń spowodowanych przez pędraki od 2006-2014 wynosi 597,70 ha. Decyzją DGLP z dnia 27.08.2013r. ustanowiono w nadleśnictwie „pędraczyskowe" gospodarstwo specjalne na terenie 4600 ha.

-osnuja gwiaździsta – zagrożenie od osnui w ciągu ostatnich dziesięciu lat odnotowano w 2009 roku oraz od 2011 do 2015 roku, na łącznej powierzchni 259,88 ha. Zabiegi ograniczające ww. szkodnika wykonywano w latach 2009 (29 ha – Rimon 100EC), 2012 (37 ha – Fastac 100EC) i 2013 (28 ha – Mospilan 20SP).

- szeliniaki, których nasilone występowanie powoduje corocznie zagrożenie dla zakładanych upraw; w latach 2006-2015 odnotowano zagrożenie od tego szkodnika na powierzchni   1619,85 ha i podejmowano wobec niego zabiegi profilaktyczne i ochronne na powierzchni 414,60ha.

- szkodniki wtórne – główne znaczenie dla nadleśnictwa ma przypłaszczek granatek, w 2014 roku również smolik drągowinowiec, które atakowały drzewostany osłabione przez pożary. Łącznie w latach 2006-2015 wykonano zręby sanitarne na łącznej powierzchni 11,03 ha.

 

Szkody powodowane przez grzyby patogeniczne

Spośród patogenów grzybowych największe znaczenie ma zamieranie jesiona.  Nasilenie tego procesu, zapoczątkowanego w 2000 roku doprowadziło obecnie do niemal całkowitego wyeliminowania tego gatunku ze składu gatunkowego drzewostanów. Łącznie zamieranie jesiona od 2006 roku odnotowano na powierzchni ok. 373 ha.

Na terenie nadleśnictwo odnotowywano również w niewielkim stopniu osutkę sosny (na pow. 2,89 ha) i rdzę kory sosny zwyczajnej (0,12 ha).

Szkody powodowane przez zanieczyszczenie środowiska

Na terenie Nadleśnictwa Złoty Potok w minionym okresie nie odnotowywano szkód z tytułu zanieczyszczenia środowiska. Tereny Nadleśnictwa ujęte są w I strefie – słabych uszkodzeń i II strefie uszkodzeń przemysłowych.

 

Szkody powodowane przez czynniki klimatyczne

Do głównych czynników z tej grupy powodujących szkody w drzewostanach należą silne wiatry i nadmierne opady śniegu, skutkiem których jest powstawanie złomów i wywrotów. Tereny nadleśnictwa charakteryzują się małą częstotliwością powyższych zdarzeń wywołujących istotne szkody w drzewostanach. W ostatnim dziesięcioleciu ważniejsze szkody od śniegu i lodu odnotowano w roku 2010. Na skutek powstałej wówczas okiści ponownego odnowienia wymagało 34,00 ha (szkody w młodnikach – 6,82 ha, szkody w d-stanach starszych  - 27,18 ha). W 2011 i 2012 odnowiono 14,34 ha. Ze względu na pędraka pozostałe 19,66 ha zostało odnowione jesienią 2015.

Ponadto w 2010 roku odnotowano szkody od wysokiego poziomu wód gruntowych: podtopionych było 9,82 ha upraw i 0,50 ha młodników, czego poprawek wymagało 1,25 ha. Ponownego odnowienia wymagała podtopiona w 2013 roku uprawa (2,23 ha).